Sở Khoa học và Công Nghệ

https://sokhcn.tayninh.gov.vn

Tình hình cháy, nổ đối với các phương tiện giao thông sử dụng pin Pi-ion

Trong những năm gần đây, với đặc tín vượt trội về mật độ năng lượng, công suất và tuổi thọ, trong khi thời gian sạc và chi phí bảo trì thấp, pin Li-ion đã và đang đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy sự phát triển của ngành công nghiệp xe điện. Doanh số ô tô điện trên toàn cầu tăng nhanh qua từng năm. Nhiều hãng xe lớn đã cam kết lộ trình phát triển xe chạy điện thay thế xe chạy bằng nhiên liệu hóa thạch.
Trong nước, Đảng, Nhà nước, Chính phủ luôn dành sự quan tâm đặc biệt về các nguồn lực cho tăng trưởng xanh, quyết tâm ứng phó với biến đổi khí hậu và xây dựng nền kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và thân thiện với môi trường. Với những chính sách khuyến khích, hỗ trợ phát triển năng lượng xanh của Chính phủ, số lượng xe điện tại Việt Nam trong thời gian gần đây đã tăng trưởng nhanh chóng. Cả nước có khoảng 04 triệu xe đạp, xe máy điện đang lưu hành, doanh số tiêu thụ hàng năm liên tục tăng từ 30 – 35%, đưa nước ta trở thành thị trường xe máy điện (E2W) lớn nhất khu vực ASEAN và lớn thứ hai toàn cầu. Đối với ô tô điện, mức độ sử dụng tại Việt Nam tuy còn khá thấp so với thị trường chung của khu vực, chỉ chiếm 0,7% tổng lượng ô tô điện bán ra tại thị trường ASEAN. Tuy nhiên, trong thời gian gần đây, số lượng xe ô tô điện sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu tại Việt Nam đang tăng trưởng rất nhanh từ 167 xe (năm 2021) lên 28.402 xe vào năm 2023. Dự báo số xe ô tô điện lưu thông tại Việt Nam sẽ đạt 01 triệu xe vào năm 2028 và 3,5 triệu xe vào năm 2040.
 
pin 2


So với động cơ đốt trong, các phương tiện giao thông sử dụng pin Li-ion có những ưu điểm nổi bật như: chi phí sử dụng, bảo hành, bảo dưỡng rẻ, không gian xe rộng rãi, ít mùi, không ồn, không phát thải khí CO2 và các chất gây ô nhiễm không khí khác…

Ô tô điện, mặc dù có nhiều ưu điểm nhưng cũng tồn tại một số nguy cơ và thách thức so với ô tô sử dụng động cơ đốt trong. Một trong những hạn chế lớn nhất của ô tô điện là phạm vi di chuyển hạn chế. Thường thì ô tô điện chỉ có thể di chuyển một quãng đường ngắn hơn trước khi cần nạp lại năng lượng, gây lo lắng cho người dùng về việc hết pin khi di chuyển xa, đặc biệt ở những khu vực thiếu trạm sạc;

Thời gian sạc pin có thể mất từ vài giờ đến cả ngày, trong khi đổ nhiên liệu cho xe chạy xăng hoặc dầu chỉ mất vài phút. Mạng lưới trạm sạc hiện tại vẫn còn hạn chế và chưa phủ sóng rộng rãi ở nhiều nơi, khiến người dùng gặp khó khăn trong việc tìm kiếm nơi sạc pin;

Chi phí ban đầu của ô tô điện thường cao hơn so với ô tô sử dụng động cơ đốt trong, mặc dù chi phí vận hành và bảo dưỡng có thể thấp hơn. Thêm vào đó, pin ô tô điện có thể cần phải thay sau một thời gian sử dụng, và chi phí thay thế pin khá cao. Quá trình sản xuất pin cũng tiêu tốn nhiều năng lượng và gây ra phát thải CO2, gây áp lực lên môi trường. Việc sản xuất pin đòi hỏi các tài nguyên quý hiếm như lithium, cobalt và nickel, có thể dẫn đến khai thác tài nguyên không bền vững và các vấn đề liên quan đến môi trường và lao động;

Pin ô tô điện giảm dần hiệu suất theo thời gian và số lần sạc, dẫn đến giảm phạm vi di chuyển và hiệu suất tổng thể, cùng với chi phí bảo trì và thay thế pin có thể gây tốn kém và phức tạp.

Bên cạnh đó, mặc dù không phổ biến, nhưng pin lithium-ion trong ô tô điện có thể gây nguy cơ cháy nổ nếu bị hư hỏng hoặc quá nhiệt, và các vấn đề liên quan đến mất an toàn điện khi bảo trì và xử lý các hệ thống điện áp cao.

Trong thời gian tới, theo dự báo của Bộ Công an, số lượng xe điện sẽ tăng rất nhanh, dẫn đến nguy cơ gia tăng các vụ cháy, nổ nói chung và pin Li-ion sử dụng cho nhưng phương tiện giao thông nói riêng. Vừa qua, ngày 23/7/2024, Văn phòng Chính phủ có Văn bản số 5224/VPCP-CN gửi Bộ trưởng các Bộ: Công an, Bộ Giao thông vận tải, Công Thương, Xây dựng, Thông tin và Truyền thông; Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương về việc bảo đảm công tác PCCC và cứu nạn, cứu hộ đối với phương tiện giao thông điện sử dụng pin Li-ion.

Theo báo cáo của Bộ Công an tại văn bản số 1469/BC-BCA-C07 ngày 05 tháng 7 năm 2024 về tình hình công tác phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ đối với phương tiện và hạ tầng cho phương tiện giao thông sử dụng pin Lithium-ion, Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Lưu Quang đề nghị các bộ, cơ quan nghiên cứu ý kiến của Bộ Công an tại văn bản nêu trên (văn bản kèm theo) và tập trung chỉ đạo:

Các bộ, ngành và Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương tiếp tục thực hiện có hiệu quả, đúng tiến độ các nhiệm vụ được giao tại Quyết định số 876/QĐ-TTg ngày 22 tháng 7 năm 2022 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình hành động chuyển đổi năng lượng xanh, giảm phát thải khí các-bon và khí mê-tan của ngành giao thông vận tải và Quyết định số 819/QĐ-TTg ngày 07 tháng 7 năm 2023 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Quy hoạch hạ tầng phòng cháy, chữa cháy thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2030.

Bộ Giao thông vận tải nghiên cứu, hoàn thiện các quy định, yêu cầu về trang bị, ứng dụng hệ thống phòng ngừa, cảnh báo và hỗ trợ an toàn trên các phương tiện giao thông sử dụng pin Li-ion; tăng cường công tác quản lý, thiết lập hệ thống kiểm tra và chứng nhận về an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường đối với xe điện (cả xe nhập khẩu và xe sản xuất trong nước); khuyến khích phát triển các đơn vị thử nghiệm, đánh giá chất lượng sản phẩm liên quan đến xe điện, trạm sạc và các phương tiện phục vụ xe điện.

Bộ Công an xây dựng danh mục, đề xuất trang thiết bị các phương tiện, thiết bị chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ đặc thù, phù hợp để chữa cháy hiệu quả với các đám cháy phương tiện giao thông điện sử dụng pin Li-ion và hạ tầng cho phương tiện giao thông điện sử dụng pin Li-ion.

Bộ Công Thương tăng cường công tác quản lý thị trường xe điện, pin xe điện từ khâu sản xuất, nhập khẩu sản phẩm, có giải pháp đối với các phương tiện không bảo đảm chất lượng trên thị trường; có chế tài xử lý nghiêm đối với các cá nhân, tổ chức kinh doanh, sửa chữa xe điện không đáp ứng quy định.

Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với Bộ Công an và các cơ quan có liên quan rà soát, sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện các quy định về hạ tầng xây dựng phục vụ xe điện, trong đó có các quy chuẩn, tiêu chuẩn về an toàn phòng cháy, chữa cháy đối với trạm sạc, gara xe điện độc lập, gara xe điện trong nhà và công trình; tăng cường kiểm tra, kiểm soát chất lượng công tác thi công, xây dựng, thiết kế các công trình hạ tầng phục vụ xe điện.

Bộ Thông tin và Truyền thông chỉ đạo các cơ quan thông tấn, báo chí phối hợp với Bộ Công an tăng cường tuyên truyền rộng rãi trên các phương tiện thông tin đại chúng để người dân nâng cao ý thức cảnh giác và có biện pháp xử lý kịp thời khi xảy ra sự cố cháy nổ đối với phương tiện và hạ tầng phương tiện giao thông điện sử dụng pin Li-ion.

Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương: (i) Ban hành quy hoạch và xây dựng hệ thống cung cấp điện, trạm cấp năng lượng xanh trên mạng lưới đường bộ thuộc phạm vi quản lý; hạ tầng trạm sạc điện, trạm cấp năng lượng xanh cho phương tiện giao thông điện tại các các cảng biển, cảng thủy nội địa, bến xe, nhà ga..., bảo đảm hài hòa, đồng bộ với quy hoạch phòng cháy, chữa cháy. (ii) Phối hợp với các bộ, ngành có liên quan sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về an toàn phòng cháy, chữa cháy đối với công trình hạ tầng giao thông điện. (iii) Phối hợp với Bộ Thông tin và Truyền thông, Bộ Công an xây dựng kế hoạch tổ chức tuyên truyền, hướng dẫn người dân nâng cao ý thức bảo đảm an toàn trong sử dụng, lưu giữ, an toàn phòng cháy, chữa cháy đối với xe điện, đặc biệt là tại khu hộ gia đình, nhà ở riêng lẻ, các gara, hầm để xe tại các khu chung cư, nhà cao tầng, trung tâm thương mại, nơi tập trung đông người...

Tác giả: Huỳnh Văn Xô

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây